afb.

Evangelisch-Lutherse kerk

locatie: Verwersstraat 49

Zaalkerk in argeloze vroeg neogotische stijl uit 1847 (vermoedelijk door A. van Veggel). Graatgewelven in stuc; ijzeren venstertraceringen.
Bron: Bossche Monumenten in Beeld
~~~
De gevel werd tot ca. 1890 bekroond door pinakels, wimbergen en kruisbloemen. Ze werden gesloopt toen ze gevaar begonnen op te leveren voor de voorbijgangers.
Bron: SA 's-Hertogenbosch
 
Achter de voorgevel

Een bierbrouwerij en een kerkgebouw

door Henny Molhuysen

Brabants Dagblad donderdag 12 september 1996
 
Interieur
Bossche Monumenten in Beeld
 
Rijksmonument

Verwersstraat 49

Rijksdienst voor de Monumentenzorg 2004
 
Sasse van Ysselt

De Waalsche Kerk

236
237
De voorname Huizen en Gebouwen van 's-Hertogenbosch II (1910) 236-237
 
Van Gaal / Verhagen

Evangelisch-Lutherse kerk (Verwerstraat 49)

34
's-Hertogenbosch binnen de Veste (2001) 34
 
Artikelen
1829

J.J. ter Laag

Inwijding van de vernieuwde kerk der Evangelisch-Luthersche gemeente te 's Hertogenbosch, op den 28 junij 1829
Palier ('s-Hertogenbosch 1829)
 
1927

Redactie

De Lutherse kerk te 's-Hertogenbosch
Taxandria 34 (1927) 179-185
 
1962

J.A. ten Cate

Bijzonderheden over het kerkgebouw
Kontakt 34 (1962) 6-7
 
1977

Jos van der Vaart

Het protestantse kerkgebouw
Boschboom Bladeren 21 (1977) 52-56
 
1977

Jos van der Vaart

Het protestantse kerkgebouw
Boschboom Bladeren 21 (1977) 52-56
 
1977

ds. Mostert-Schendelaar

Evangelisch-Lutherse kerk
Boschboom Bladeren 21 (1977) 66-68
 
?

C.Ch.G. Visser

De Evangelisch-lutherse kerk
s.n. s.l. 198?
 
1992

Mary van Erp

'Kleine gemeenschap is uitdaging'
Brabants Dagblad maandag 24 februari 1992
 
1995

Redactie

Restauratie Lutherse kerk, Nederlands Hervormde kerk en Gashuispoort. Geld voor drie Bossche monumenten
Brabants Dagblad zaterdag 24 juni 1995
 
1996

Henny Molhuysen

Achter de voorgevel : Een bierbrouwerij en een kerkgebouw
Brabants Dagblad donderdag 12 september 1996
 
1996 Dr. Th. G.A. Hoogbergen
De Lutherse Kerk ('s-Hertogenbosch)
Brabantse Monumenten Leven (1996) 118-119
 
1997

Erwtenman

Oud orgel in vernieuwde kerk
Brabants Dagblad vrijdag 10 januari 1997 (foto)
 
2004

Wim Hagemans

Lutherse kerk Verwersstraat te koop
Brabants Dagblad dinsdag 3 februari 2004
 
2008

Erwtenman

Kerk gaat weer open
Brabants Dagblad dinsdag 18 november 2008
 
2008

Noordbrabants Museum

Zilver uit de Lutherse kerk
Bossche Bladen 4 (2008) 155
2010

Redactie

Nieuw leven kabinetorgel
Brabants Dagblad woensdag 3 maart 2010
 
2012

Verlangen naar nieuwe rituelen zonder zweverig te zijn

Wie wil trouwen in de kerk op eigen wijze, een scheiding wil markeren of een adoptiekind wil verwelkomen kan dat doen in de ZuiderZinKerk in Den Bosch.
Tilly van Uffelen | Brabants Dagblad vrijdag 14 september 2012 | 26-27
 
 
Benaming
1795Lutersche KerkKaart Plan der Stad Forten en Situatie van 's-Hertogenbosch 1795
 
Geschiedenis
1689 Op 23 juni 1689 werd de eerste steen gelegd. In 1828/1829 onder Zutter verbouwd in waterstaatstijl.
Bron: SA 's-Hertogenbosch
Noot: uitzoeken!
 
1846 De Waalse gemeente (die voorheen de St. Annakerk gebruikten) verbouwen een eigen kerk in de Verwersstraat waar zij hun diensten gaan houden. Momenteel is deze kerk een Lutherse kerk.
Bron: Kroniek van 's-Hertogenbosch
 
1846 Gebouwd op de plaats waar tot dan toe het laatste houten huis van 's-Hertogenbosch stond: "De Vergulde Bierwagen".
Bron: 's-Hertogenbosch binnen de Veste
 
1956 Sedert 1956 Evangelisch-Lutherse kerk.
Bron: SA 's-Hertogenbosch
 
 
Open Monumentendag
2010

Lutherse / Waalse Kerk

Verwersstraat 49

Deze voormalige Evangelisch Lutherse Kerk uit 1847 – oorspronkelijk in gebruik als Waalse Kerk – is een voorbeeld van vroege neogotiek. Het éénbeukige zaalkerkje heeft een bepleisterde voorgevel met steunberen en spitsboogvensters met ijzeren venstertraceringen en driehoekige afdekkingen (wimbergen). Oorspronkelijk had het pand aan de voorzijde twee hoge ranke hoektorentjes, maar deze kwetsbare elementen zijn al snel vervangen door een balustrade met pinakels. Binnen heeft het gebouw graatgewelven in stuc.
Het 19e-eeuwse neogotische meubilair is fraai vormgegeven door Oirschotse meubelmakers. De monumentale preekstoel dateert uit de 16e eeuw. De kerk is sinds de fusie van de Bossche protestantse geloofsgemeenschappen in 2004 voor de eredienst gesloten.
Magazine Open Monumentendag (2010) 13
 
2015

Lutherse / Waalse kerk

De voormalige Lutherse kerk werd als Waalse kerk gebouwd in 1847 op de plaats van een woonhuis. Het ontwerp is waarschijnlijk van A. van Veghel. Het gebouw is een voorbeeld van ’stukadoors’- neogotiek. Het zaalkerkje heeft een voorgevel met steunberen, spitsboogvensters met ijzeren venstertraceringen en boven de vensters wimbergen (driehoekige afdekkingen). Inwendig heeft het gebouw graatgewelven gemaakt van stucwerk. Het 19e-eeuwse neogotische meubilair is fraai vormgegeven door Oirschotse meubelmakers. De 16e-eeuwse preekstoel is afkomstig uit de eerste Sint-Pieterskerk, gelegen nabij de huidige Van Tuldenstraat die het veld moest ruimen voor de aanleg van de Bossche citadel in de 17e eeuw.
Magazine Open Monumentendag (2015) 17
 
 
Raadsbesluiten
2010

Ontwerpbeschikking verplaatsing orgel voormalige Lutherse Kerk

Het college stemt in met de ontwerpbeschikking voor het verplaatsen van het Strumphler-orgel uit de voormalige Lutherse Kerk in de Verwersstraat naar de Grote Kerk in de Kerkstraat. Het orgel wordt eerst gerestaureerd. De ontwerpbeschikking wordt gepubliceerd in de Bossche Omroep.
B&W besluitenlijst 23 maart 2010
 
 
Afbeeldingen

Onbekend

8 augustus 2007

15 april 2010
 
 
Literatuur en bronnenpublicaties

Alph. G.J. Mosmans, 'De Luthersche kerk te 's-Hertogenbosch' in: Taxandria (1927) 179-185

Voorloopige lijst der Nederlandsche monumenten van geschiedenis en kunst (1931) 186

Aart Vos, 's-Hertogenbosch : De geschiedenis van een Brabantse stad 1629-1990 (1997) 59, 133

n: vermelding in een voetnoot