afb. 2008

Rosmalen

algemeen

Het uit enkele boerderijen bestaande gehucht Rosmalen groeide in de dertiende eeuw uit tot een dorp met een eigen kerk. In de zestiende eeuw woonden er ongeveer 900 inwoners met daaronder 100 kloosterlingen. Tot begin twintigste eeuw bleef Rosmalen, met de buurtschappen Bruggen, Kruisstraat en Heeseind, een kleine, arme, agrarische nederzetting die regelmatig door overstromingen werd getroffen. Precies tussen Rosmalen en 's-Hertogenbosch lag het dorp Hintham, langs de belangrijke verbindingsweg via Grave naar Nijmegen.
Na de komst van spoor- en tramwegen en vooral bouwbedrijven ontwikkelde Rosmalen zich na de Tweede Wereldoorlog tot een groot forensendorp. De groei bleef aanvankelijk beperkt tot bebouwing langs de landwegen en verdichting rond de kernen. Vanaf de jaren zestig ontstonden onder meer de nieuwbouwwijken 't Ven, Molenhoek, de Overlaet, de Hondsberg en Sparrenburg. Het uitbreidingsplan Hintham-Zuid was onderdeel van de strijd met 's-Hertogenbosch. Met de bebouwing van dit gebied sloeg Rosmalen de gemeente 's-Hertogenbosch, die om bouwgrond verlegen zat, een belangrijk argument uit handen. Uiteindelijk zouden in 1996 Hintham en Rosmalen alsnog met 's-Hertogenbosch samengevoegd worden. Door de explosieve groei is het aantal inwoners na de oorlog verzesvoudigd tot de huidige 30.000. Het nieuwe traject van de Zuid-Willemsvaart en de nieuwbouwwijk De Groote Wielen zullen de twee stadsdelen in de toekomst met elkaar gaan verbinden.
Stadsarchief 's-Hertogenbosch
 
Artikelen
1919

G. Wuisman Ord. Carm.

Rosmalen : Memorie van het contract tusschen Pastoor Roosen en de gemeente Rosmalen op 1 september 1713
Bossche Bijdragen II (1919) 318-328
 
1921

J.C. v.d. Loos

Iets over Henricus de Meele, pastoor te Rosmalen
Bossche Bijdragen IV (1921) 165-166
 
1974

J.Th.M. Melssen

Storm over Rosmalen 20 juli 1767
De Brabantse Leeuw (1974) 156
 
1989

Redactie

Inventarisatie beeldbepalende panden in Rosmalen verder uitwerken
Eerste klus voor heemkundekring
Brabants Dagblad donderdag 12 januari 1989
 
1991

Harrie Coppens

Villa 'De Driesprong'
Rosmalla 3 (1991) 13-16
 
1992

J. Glaudemans

Rosmalen een Bosch' dorp? Kom nou toch!
Brabants Dagblad zaterdag 4 januari 1992 | 9
 
1992

Theo Rasenberg

Den Bosch jammert en klaagt maar toont geen bestuurskracht
Brabants Dagblad dinsdag 7 januari 1992
 
1994

Jan Verhoeven

Boerderijen en hun bewoners (1)
Rosmalla 1 (1994) 30-35
 
1994

Jan Verhoeven

Boerderijen en hun bewoners (2)
Rosmalla 2 (1994) 20-26
 
1996

R.J. Wols

Rosmalen in de 19e eeuw
's-Hertogenbosch 4 (1996) 109-122
1996

Aart Vos

'Crackeel en moetwiligheyt' : Geweld in Rosmalen
's-Hertogenbosch 4 (1996) 123-134
1997

Martien Veekens

Jan van Baexen (1)
Rosmalla 1 (1997) 10-18
 
1997

Martien Veekens

Jan van Baexen (2)
Rosmalla 2 (1997) 38-44
 
1997

Martien Veekens

Jan van Baexen (3)
Rosmalla 3 (1997) 1-9
 
1997

Ton Kappelhof e.a.

Monumenten in Nederland. Noord-Brabant
Rijksdienst voor de Monumentenzorg, Zeist / Waanders Uitgevers, Zwolle 1997
1998

Harry Coppens

Hoogoord en zijn bewoners
Rosmalla 3 (1998) 1-4
 
1998

Aart Vos

Een Bosschenaar contra het Rosmalens belang
's-Hertogenbosch 3 (1998) 99
1999

Wim Veekens

Naamgeving met dieren in een aantal Rosmalense huisnamen
Rosmalla 1 (1999) 5-13
 
2001

Redactie

De Vijverberg (Huize) Rosmalen
Rosmalla 2 (2001) 6-10
 
2006

Harry Coppens

Algemene geschiedenis van Rosmalen
Rosmalla 2 (2006) 9-13
 
2006

Henk Beijers

Rosmalen in de 17e eeuw (1)
Rosmalla 3 (2006) 11-14
 
2006

Henk Beijers

Rosmalen in de 17e eeuw (2)
Rosmalla 4 (2006) 9-11
 
2007

Redactie

Wonen in D'n Bies komt voor de bakker (foto)
Bossche Omroep zondag 19 augustus 2007
 
2007

Henk en Mientje Savelkouls-van Nuland

Unieke Rosmalense plattegrond
Rosmalla 3 (2007) 14-19
 
2009

Petra Dircks

Pleidooi volwassen Rosmalen
Brabants Dagblad zaterdag 21 februari 2009
 
2009

Joost van Putten

Debat centrumplan Rosmalen
Brabants Dagblad dinsdag 3 maart 2009
 
2009

Marc Brink

Bosschenaren beoordelen buurt
Brabants Dagblad vrijdag 27 maart 2009
 
2009

Wim Hagemans

Rosmalen blijft 'n dorp in nieuw plan
Brabants Dagblad donderdag 1 oktober 2009
 
2009

Joost van Putten

Positief onthaal met wat kritiek
Brabants Dagblad dinsdag 13 oktober 2009
 
2010

Marianne Nuijten

Jaar vertraging bij bouw nieuwe sociëteit HEVO in Rosmalen
Brabants Dagblad dinsdag 4 mei 2010
 
2011

Wim Hagemans

'Plan Dollevoet' verdeelt de raad
Brabants Dagblad woensdag 25 mei 2011
 
2011

Marianne Nuijten

Tweeling deelt passie voor Rosmalen met eigen sites
Brabants Dagblad donderdag 25 augustus 2011
 
2011

Marianne Nuijten

Hinthamse speurneus en techneut maken website
Brabants Dagblad donderdag 25 augustus 2011
 
2011

Wijktafels Rosmalen verdwijnen

• De wijktafels in Rosmalen gaan verdwijnen.
• Hiervoor in de plaats komt het Bewonersradenoverleg.
• De wijkmanagers Paul Hilgers en Frank van Berkel blijven wel aanspreekpunt voor Rosmalen-zuid en Rosmalen-noord.
Rianneke Huibers | Brabants Dagblad woensdag 30 november 2011
 
2012

Haast met Landweg Rosmalen

• Politiek wil dat Den Bosch veel sneller dan rond 2020 de 'Oostelijke Landweg' aanlegt.
• Nieuwe weg moet centrum Rosmalen verkeersluw maken.
• Den Bosch zet tot nu toe haar geld in op doortrekken Stadionlaan/Tivoliweg.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad donderdag 9 maart 2012 | 33
 
2012

Plan 'landje van Buis' op de wip

• Forum Invest en woonstichting Kleine Meierij twijfelen vanwege financiële risico's centrumplan Rosmalen.
• Wethouder Geert Snijders spreekt ultimatum af met partijen. In zomer zoeken naar alternatief.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad donderdag 19 april 2012 | 33
 
2012

Tilly van Uffelen

Huizen op terrein van Annenborch
Brabants Dagblad vrijdag 18 mei 2012 | 26
 
2012

Rosmalen krijgt veldjes

• Zes kunstgrasveldjes in Rosmalen, Maliskamp en Hintham worden nog deze zomer opgeleverd.
• Komst van een Jongeren Ontmoetingsplaats in de Groote Wielen nog onzeker.
Rianneke Mees | Brabants Dagblad woensdag 20 juni 2012 | 31
 
2012

Marianne Nuijten

Bouw parochiecentrum in Rosmalen uitgesteld
Brabants Dagblad donderdag 28 juni 2012 | 33
 
2012

Kleine Meierij uit centrumplan

• Forum Invest en corporatie Centrumplan Kleine Meierij niet samen verder in centrumplan Rosmalen.
• Gemeente in beeld als mogelijke eigenaar voor nieuwe parkeerkelder in combinatie met betaald parkeren op maaiveld.
• Andere woningen in plan.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad donderdag 28 juni 2012 | 35
 
2012

Stagnatie plan verdeelt Rosmalen

• Centrumplan Rosmalen is achterhaald, zeggen de ondernemers.
• Nee, je moet wel vooruitkijken, zegt Rosmalens Belang.
• Beide partijen vinden wel dat er snel lege panden gesloopt moeten worden.
Rianneke Mees | Brabants Dagblad vrijdag 29 juni 2012 | 34
 
2012

De Hooghe Raedt pept dorpskom op

• Bouwbedrijf Timmers bouwt appartementencomplex De Hooghe Raedt.
• De twaalf appartementen en drie commerciële ruimten zijn géén onderdeel van Centrumplan Rosmalen.
• De oplevering is medio 2013.
Marianne Nuijten | Brabants Dagblad dinsdag 3 juli 2012 | 18
 
2012

'Schrap parkeergarage Rosmalen'

• Oude club 'Rosmalen blijft dorps' roert zich opnieuw in discussie rond centrumplan.
• Alternatief idee om centrumplan Rosmalen vlot te trekken.
• Geen winkelruimte op Landje van Buis, maar alleen woningbouw.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad vrijdag 13 juli 2012 | 21
 
2012

Hoop voor centrumplan Rosmalen

Het vlot trekken van het centrumplan Rosmalen is vooral afhankelijk van hoe snel Foruminvest en Kleine Meierij hun 'centrumhuwelijk' ontbinden.
Domiem van der Meijden | Brabants Dagblad dinsdag 17 juli 2012 | 18
 
2012

‘Aimabele man, een vaderfiguur voor onze leden’

Afgelopen vrijdag overleed Tiny van Griensven op 71-jarige leeftijd. Hij heeft veel gedaan voor Rosmalen.
Marianne Nuijten | Brabants Dagblad dinsdag 18 september 2012 | 31
 
2012

Zwembad weg, meer speeltuin

De Sportalliantie Rosmalen ontwikkelde drie visies voor ‘beweegvriendelijke wijken’. En dat kan beter zonder zwembad op De Hoef, vindt de Sportalliantie Rosmalen. Speeltuin ’t Kwekkeltje zou dan groter kunnen worden.
Rianneke Mees | Brabants Dagblad zaterdag 6 oktober 2012 | 9
 
2012

Redactie

Centrum Rosmalen kan groter
Brabants Dagblad donderdag 22 november 2012 | 27
 
2012

Rosmalen hoeft geen nieuw zwembad

• De gebruikers van Kwekkelstijn in Rosmalen hoeven geen nieuw en luxueus zwembad in de Groote Wielen.
• Het zwembad moet behouden blijven voor de wijk, en speeltuin ’t Kwekkeltje hoeft ook niet groter.
Marianne Nuijten | Brabants Dagblad donderdag 11 oktober 2012 | 33
 
2012

Marc van der Meulen en Jan Dik Boot

Rosmalen moet door met Centrumplan
Brabants Dagblad dinsdag 6 november 2012 | 30-31
 
2013

Druk op centrum Rosmalen

• Rosmalens Belang wil meer vaart zetten achter centrumplan in Rosmalen.
• Fractie dient motie in tijdens gemeenteraadsvergadering.
• Wethouder Snijders (ook Rosmalens Belang) houdt zich aan afspraak met Forum Invest.
Robčrt van Lith | Brabants Dagblad dinsdag 22 januari 2013 | 29
 
2013

Einde centrumplan Rosmalen

Het centrumplan Rosmalen gaat in de prullenbak. Foruminvest slaagt er niet in kandidaten te vinden.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad donderdag 7 maart 2013 | 25
 
2013

Domien van der Meijden

Nieuwe kans voor hartje Rosmalen
Brabants Dagblad donderdag 7 maart 2013 | 32
 
2013

Domien van der Meijden

Er gloort hoop voor centrum Rosmalen.
Brabants Dagblad woensdag 22 mei 2013 | 27
 
2013

Ruzie over bouw Villa Marquant

De bouw van Villa Marquant op het kruispunt Raadhuisstraat / Hoogstraat in Rosmalen loopt nog meer vertraging op. Eigenlijk zou begin dit jaar de bouw starten, maar Bouwfonds Ontwikkeling en bouwbedrijf Timmers zijn het nog altijd niet eens over de uitvoering van dit plan.
Linda Akkermans | Brabants Dagblad woensdag 3 juli 2013 | 31
 
2013

Weer een echt bouwplan in het dórp Rosmalen

Al jaren wordt er over gesproken, nu ligt er een concreet plan. Ik ben heel blij voor Rosmalen.
Linda Akkermans | Brabants Dagblad zaterdag 17 augustus 2013 | 24
 
2013

Centrumplan roept vragen op

Het is nog maar de vraag of het nieuwe Centrumplan voor Rosmalen gefinancierd mag worden zoals het college voorstelt.
Robčrt van Lith | Brabants Dagblad dinsdag 29 oktober 2013 | 21
 
2013

College bezoekt Rosmalen: Er is niks te klagen

Een ‘voorbeeldig werkbezoek’. Zo beschreef de Bossche burgemeester Ton Rombouts zaterdagmiddag het bezoek dat hij met wethouders Jeroen Weyers, Huib van Olden, Jan Hoskam en Geert Snijders had gebracht aan Rosmalen.
Marc Brink | Brabants dagblad maandag 4 november 2013 | 10
 
2014

Miljoenen in centrum Rosmalen

De gemeente Den Bosch investeert zeven miljoen euro extra in het centrumplan van Rosmalen.
Robčrt van Lith | Brabants Dagblad donderdag 27 maart 2014 | 30
 
2014

Zorg om winkels in centrumplan

ROSMALEN – Den Bosch heeft de risico’s voor het verwezenlijken van het centrumplan Rosmalen goed afgedekt. Volgens wethouder Geert Snijders zijn er met projectontwikkelaar Foruminvest bikkelharde afspraken gemaakt over tijdstippen van sloop van lege winkelpanden, het leegmaken van nog bezette winkelpanden en allerlei andere harde data rond de nieuwbouw en oplevering van onderdelen van het centrumplan Rosmalen.
Domien van der Meijden | Brabants Dagblad donderdag 17 april 2014 | 30
 
2014

Villa centraal in nieuwe centrum van Rosmalen

ROSMALEN – Het uiterlijk van het nieuwe centrumplan van Rosmalen krijgt steeds meer vorm. Gisteren werd een herziene versie gepresenteerd aan de welstandscommissie. Er zijn nog veel puntjes waaraan gewerkt wordt, maar de contouren zijn duidelijk.
Tom van der Meer | Brabants Dagblad vrijdag 2 mei 2014 | 28
 
2014

Bouw Villa Marquant in centrum Rosmalen gaat nu echt door

ROSMALEN – Na jaren van getouwtrek tussen de ontwikkelaar en het bouwbedrijf, is er gisteren een akkoord bereikt over de bouw van Villa Marquant. Voor Kerstmis 2015 moet het nieuwe pand op de hoek van de Driesprong in Rosmalen klaar zijn.
Tom van der Meer | Brabants Dagblad dinsdag 6 mei 2014 | 26-27
 
2014

Plein wordt zusje van De Driesprong

Het nieuwe centrum van Rosmalen krijgt dezelfde stijl als het oude gedeelte.
Tom van der Meer | Brabants Dagblad dinsdag 27 mei 2014 | 30-31
 
2014

Drie panden centrum al gesloopt

In het centrum van Rosmalen worden binnenkort al drie panden gesloopt. Dat gebeurt vooruitlopend op de bouw van het nieuwe centrumplan in de Kom Zuid. Het gaat om de panden aan de Dorpstraat 73, 71 en 59/61.
Tom van der Meer | Brabants Dagblad vrijdag 5 september 2014 | 35
 
2015

Ontwikkeling Mariaburg verloopt moeizaam

ROSMALEN - De totstandkoming van de nieuwbouw op het terrein van Mariaburg in Rosmalen verloopt erg stroef. Projectontwikkelaar Maceka zegt pas in de tweede helft van februari zeker te weten wat er met het gebied gaat gebeuren.
Bas den Oudsten | Brabants Dagblad donderdag 22 januari 2015 | 27
 
2015

Logister onder vuur in Rosmalen

De klankbordgroep Kom Rosmalen is het na een jaar zat.Wethouder Eric Logister moet optreden.
Jos van de Ven | Brabants Dagblad vrijdag 12 juni 2015 | 6-7
 
2015

Rosmalen zoekt naar initiatieven voor wijkcentrum

In twee lokalen van de Herman Broerenschool in Rosmalen opent op 7 oktober een nieuwe wijk- en ontmoetingscentrum, genaamd ‘Bij Bomans’.
Bart Gotink | Brabants Dagblad donderdag 24 september 2015 | 6
 
2015

Michiel van Heumen

Een Rosmalense polderkaart uit 1782/83 van de Bossche landmeter Johan Camp (deel 1)
Rosmalla 3 (2015) 3-10
 
2016

Michiel van Heumen

Een Rosmalense polderkaart uit 1782/83 van de Bossche landmeter Johan Camp (deel 2)
Rosmalla 1 (2016) 14-20
 
2016

Michiel van Heumen

Twee bevolkingsregistraties in Rosmalen uit de Franse tijd (1810-1814) 1
Rosmalla 1 (2016) 25-28
 
2016

Ton Graus

Rosmalen in opbouw
Bossche Kringen 4 (2016) 32-38
 
2017

Wendy Govaers

Nieuws : Boekpresentatie 'Rosmalen 1200'
Bossche Kringen 1 (2017) 26
 
 
Boeken
1996

J.C.M. Mikkers

Inventaris van het archief van de gemeente Rosmalen 1811 - 1932 (1939)
Gemeente 's-Hertogenbosch - Stadsarchief | 's-Hertogenbosch 1996 | ISBN 90-7402-806-3
 
2006

Ad van der Donk

Het aanzicht van Rosmalen
Kempen Uitgevers | Rosmalen 2006 | ISBN 90-6657-383-X
 
2009

Henk de Werd

Bakkerij Verbiesen v/h Bakkerij Van Lith te Rosmalen
Rosmalen 2009
 
 
Open Monumentendag
2010

De smaak van de 19e eeuw in Rosmalen

Het dorp Rosmalen is ontstaan als een bundeling van diverse buurtschappen die zelfs nu nog enigszins herkenbaar zijn, ondanks alle nieuwbouw van de laatste vijftig jaar. Ten oosten van Rosmalen bevindt zich het nog grotendeels gave agrarische buurtschap Kruisstraat, waarvan sommige boerderijen op verhogingen zijn gebouwd. Ze gaan waarschijnlijk terug op een zeer oude oorsprong. Binnen Rosmalen leven namen als Kerkhoek en Molenhoek nog voort dankzij enkele historische gebouwen die hiervan een markant baken vormen.
Magazine Open Monumentendag (2010) 46-47
 
Raadsbesluiten
2000

Dorpsvlag Rosmalen

Het college vraagt de gemeenteraad een dorpsvlag vast te stellen voor het stadsdeel Rosmalen overeenkomstig het ontwerp van de Heemkundekring Rosmalen. De ontworpen vlag heeft de kleur rood op een witte ondergrond. In de vlag zijn twee symbolen verwerkt, namelijk het Maaslands vierblad en een Birgittijns kruis.
B&W Besluitenlijst 27 april 2000
 
2005

Afbeelding dorpswapens

Het college besluit de afbeeldingen van de dorpswapens een plaats te geven in het Bestuurscentrum of het Stadhuis. Het college heeft van de dorpswapens van Rosmalen, Empel en Meerwijk, Engelen en Bokhoven door de heer Anton Schupp uit 's-Hertogenbosch een schilderij (gouache) laten maken. Hij heeft zich gebaseerd op de destijds bij Koninklijk Besluit vastgestelde wapens van de voormalige gemeenten.
Voor Rosmalen heeft hij zich gebaseerd op de tekening die ten grondslag lag aan het raadsbesluit tot het vaststellen van dorpswapens.
B&W Besluitenlijst 14 juni 2005
 
2009

Aanpassing centrumplan Rosmalen

Het college informeert de raad over het aangepaste plan voor het centrum van Rosmalen (zuidelijk deel). Het is de bedoeling het oude plan op meerdere punten te wijzigen. Zo omvat het aangepaste plan aanzienlijk minder bouwmassa. De winkeloppervlakte wordt kleiner en het aantal woningen wordt bijna gehalveerd. Ook de bouwhoogte is teruggebracht. Daarnaast is gezorgd voor het inpassen van de meest karakteristieke panden aan de Dorpsstraat en voor een gespreide afwikkeling van het verkeer.
B&W besluitenlijst 6 oktober 2009
 
 
Literatuur en bronnenpublicaties

B. Blondé, De sociale structuren en economische dynamiek van 's-Hertogenbosch 1500-1550 LXXIV (1987) 5

J.J.M. Franssen, De Bossche arbeider in zijn werk- en leefmilieu in de tweede helft van de negentiende eeuw XXXIV (1976) 279, 317

F.G.G. Govers, Het geslacht en de firma F. van Lanschot 1737-1901 XXV (1989) 210, 227, 247

C.J. Gudde, 's-Hertogenbosch geschiedenis van vesting en forten (1974) 35, 60, 105, 124, 167, 168, 180, 181, 182, 183, 188, 197, 213

Th.G.A. Hoogbergen, Over Geestdrift en Bevlogenheid : 75 jaar Ons Middelbaar Onderwijs 1916-1991 LXXXVI (1991) 260, 294, 442

F.L. Jansen, Kledinghandel in transitie LXXXVIII (1991) 123, 254, 424

F.P.M. Jespers, "Het loflyk werk der Engelen" LXXVIII (1988) 132, 255

A.C.M. Kappelhof, De belastingheffing in de Meierij van Den Bosch gedurende de Generaliteitsperiode (1648-1730) LXIX (1986) 246

A.F.J. van Kempen, Gouvernement tussen Kroon en Statenfacties LXXVI (1988) 367

L. van de Meerendonk, Het klooster op de Eikendonk te Den Dungen II (1964) 6, 34, 36, 68, 78, 99, 116

L. van de Meerendonk, Tussen reformatie en contra-reformatie IX (1967) 2, 14, 111, 112, 114, 120, 125n, 126, 130, 132n, 133, 141, 177, 183, 242

Charles de Mooij, Eindelyk uit d'Onderdrukking (1988) 45, 90

Noordbrabants Historisch Jaarboek 13 (1996) 116; 16 (1999) 38, 43, 55, 72, 73, 84, 85, 110, 111, 115; 33 (2016) 14, 20, 46

C.J.A. van den Oord, Twee eeuwen Bosch' Boekbedrijf 1450-1650 LXII (1984) 39-40

Jan van Oudheusden, Geschiedenis van Brabant van het hertogdom tot heden (2004) 236, 283, 649, 654

A. van Sasse van Ysselt, 'Een orkaan te Rosmalen' in: Taxandria (1920) 153-154

J.P.W.A. Smit, 'Zoen te Rosmalen' in: Taxandria (1917) 164

M.H.M. Spierings, Het Schepenprotocol van 's-Hertogenbosch 1367-1400 LIX (1984) 25, 43n, 83, 169, 179n, 188, 252, tabel 2, 3, 4, 5

Voorloopige lijst der Nederlandsche monumenten van geschiedenis en kunst (1931) 125, 309-311

Aart Vos, 's-Hertogenbosch : De geschiedenis van een Brabantse stad 1629-1990 (1997) 151, 173, 177, 179, 295, 303, 309, 317, 408

Th. A. Wouters, Van bedeling naar verheffing XI (1968) 67

Th. A. Wouters, Van verheffing naar begeleiding XII (1968) 134, 236

H.J. Zomerdijk, Het muziekleven in Noord-Brabant 1770-1850 LI (1981) 145

n: vermelding in een voetnoot